Rozdziały Marka

Informacje dotyczące sprawowania pogrzebu z Trebnika  św. Piotra Mohyły. Trebnik Piotra Mohyły (s. 540) wskazuje na starą i bogobojną praktykę  sprawowania liturgii poprzedzającej pogrzeb, w czasie której ciało zmarłego znajduje się w cerkwi. Praktyka ta jest scharakteryzowana jako wymagana w świątyniach parafialnych. Jeśli pogrzeb przypada na niedzielę lub dzień świąteczny, z wyjątkiem dni tygodnia paschalnego, w czasie liturgii nie należy dodawać elementów ektenii za zmarłych (TRE, s. 540-541). Zamiast ektenii za zmarłych, należy dodać do ektenii żarliwej wezwanie: Jeszcze módlmy się, o darowanie grzechów zmarłemu słudze Bożemu N.  Wezwanie to powinno być umieszczone jako ostatnie z wezwań ektenii.  Oprócz wezwania ektenii żarliwej, wspomnienie zmarłego powinno nastąpić: w trakcie proskomidii oraz w czasie śpiewu zadostojnika , kiedy duchowny wspomina imiona żywych oraz zmarłych.

W kalendarzu cerkiewnym możemy odnaleźć szczególne dni modlitwy za zmarłych. To czas wspólnej modlitwy o tych członkach Cerkwi, którzy odeszli do życia wiecznego. Nabożeństwa tych dni są wyjątkowe i nie ograniczają się, jak można byłoby przypuszczać wyłącznie do panichid. Dni modlitwy za zmarłych przypadają w soboty. Cerkiew zna dwie soboty, które określane są jako soboty powszechnej modlitwy za zmarłych (gr. Ψυχοσάββατο , cs. Родительская ). Pierwsza z nich to sobota mięsopustna, która przypada przed Wielkim Postem, druga to sobota przed świętem Pięćdziesiątnicy. Grecka nazwa tych dni w tłumaczeniu na język polski to sobota dusz. Wskazuje na modlitwę za duszę zmarłych. Cerkiewnosłowiańskie określenie – sobota rodzicielska, mówi nie tyle o modlitwie za rodziców, lecz o modlitwie za tych, którzy odeszli już do swoich przodków. Dlaczego Cerkiew przywołuje nas do powszechnej, wspólnotowej, modlitwy za dusze zmarłych właśnie w te dni?